Bắc Sài Hồ Sơn Tây

Bắc Sài Hồ (Radix Bupleuri) là rễ phơi khô của cây Sài hồ bắc, một trong những vị thuốc quan trọng nhất của nhóm sơ can lý khí, hòa giải thoái nhiệt trong Đông y.

Tính vị – quy kinh: Vị đắng, cay nhẹ, tính hơi hàn (mát); quy vào kinh Can và Đảm (Gan – Mật).

Công năng chính:

• Sơ can giải uất – giải tỏa khí uất ở gan, dùng khi hay cáu gắt, ngực sườn đầy tức, thở dài, kinh nguyệt không đều do khí trệ.
• Hòa giải thiếu dương, thoái nhiệt – hạ sốt trong các chứng sốt qua lại (hàn nhiệt vãng lai), cảm mạo giai đoạn giữa.
• Thăng dương, cử hãm – hỗ trợ nâng đỡ khí bị hạ hãm (sa dạ dày, sa tử cung nhẹ do khí hư).

Chính vì đặc tính “sơ can, thăng phát” mạnh mẽ này mà Sài hồ hầu như luôn xuất hiện trong các bài thuốc điều trị trạng thái căng thẳng, stress, rối loạn cảm xúc do gan uất – ví dụ điển hình là Tiêu Dao Tán, Sài Hồ Thư Can Tán…

Lưu ý: Sài hồ có tính thăng phát, người Âm hư hỏa vượng, hay bốc hỏa, khô miệng, mất ngủ do âm hư thì không nên dùng liều cao hoặc dùng lâu dài, dễ làm hao tổn âm dịch thêm.

Một vài bài dưỡng sinh nhẹ nhàng với Bắc Sài Hồ

1. Trà Sài Hồ – Cúc hoa – Bạc hà (giải uất, thanh nhẹ đầu)

• Sài hồ 3g, Cúc hoa 3g, Bạc hà 2g (hoặc vài lá bạc hà tươi).
• Hãm với nước sôi 10 phút, uống ấm vào buổi sáng.
• Công dụng: Giải tỏa căng thẳng, đầu óc nhẹ nhõm, phù hợp người hay stress, đầu nặng do khí uất.

2. Trà Sài Hồ – Bạch thược – Đại táo (sơ can mà không hao âm)

• Sài hồ 3g, Bạch thược 5g, Đại táo (táo tàu) 2 quả bẻ nhỏ.
• Hãm hoặc sắc nhẹ 10–15 phút.
• Công dụng: Bạch thược có tính nhu nhuận, dưỡng âm huyết, giúp trung hòa tính thăng táo của Sài hồ – rất phù hợp để dùng lâu dài mà không lo hao Âm.